A)DEĞİŞİM YILLARI-1990’LARIN İLK YARISINDA İZMİR’İN TİCARİ YAŞAMI VE İZMİR TİCARET ODASI
a)Değişim Rüzgarları Esiyor
1990’lı yıllar, bütün dünyada değişim rüzgarlarının estiği bir tarihsel dönem oldu.
20. yüzyılın son dönemecine girilirken bütün dünyada değişim rüzgarları esti. Kurum ve kuruluşlar, tek tek bireyler, kısacası herkes, konumunu yeniden gözden geçirmek ve tavrını yeni gelişmelere göre belirlemek zorundaydı.
b) İzmir Ticaret Odasında Değişim
Bu değişim ve dönüşüm döneminde, İzmir Ticaret Odasında da önemli değişiklik yaşandı.
c) Oda’nın ve İzmir’in Geleceği Planlanıyor.
İçinde yaşanılan ve ticaret yapılan İzmir şehrinin o günkü ve gelecek 15 yıldaki ekonomik ve sosyal sorunlarının saptanması ve çözüm önerilerinin üretilmesini amaçlayan “stratejik plan” çalışmaları başlatılır.
15 yıllık bir zaman periyodunu kapsayan çalışmanın, 1992-1995 yıllarını içine alan birinci aşaması, İzmir’in ekonomik yapısında “Yapısal Dönüşümün Başlaması Dönemi” olarak isimlendirilir. 1995-2002 yıllarını kapsayan ikinci aşamada “İzmir’in Kalkışa Geçişi” öngörülür. Üçüncü ve son aşamada ise İzmir’in bir “Dünya Kenti” olması için gereken önlemler yer alır.
İzmir’in ticaret yaşamında büyük önem taşıyan ve çok sayıda oda üyesinin faaliyette bulunduğu tarihi Kemeraltı çarşısının yeniden canlandırılması ve eski günlerine kavuşturulması için odanın öncülüğünde “Kemeraltı Günleri” başlatılır. Etkinliğin birincisi 21-23 Eylül 1993, ikincisi de 20-25 Eylül 1994 tarihlerinde düzenlenir.
90’lı yıllarda yayın ve panel-konferans-sempozyum-etkinlik çalışmalarında da büyük artış görülür. Bilim Kurulu oluşturulur.
d) 3. İzmir İktisat Kongresi
1992 yılında toplanan 3. İktisat Kongresi’nde de gelenek bozulmamış, kongre yine İzmir’in ev sahipliğinde toplanmıştır.
e) Kayıtdışı Ekonomiye Karşı Tavır
İzmir Ticaret Odası’nın 5 Nisan Kararları ile ilgili değerlendirmeleri irdelendiğinde, ülke ekonomisinin temel sorunlarından biri olarak kayıtdışı ekonomi ve buna karşı aktif bir tavır geliştirildiği görülmektedir.
B)YENİDEN YAPILANMA YILLARI-1990’LARIN İKİNCİ YARISINDA İZMİR’İN TİCARİ YAŞAMI VE İZMİR TİCARET ODASI
a) Finans Merkezi Olmak
1990’lı yılların ikinci yarısında İzmir Ticaret Odası’nın gündeminde yer alan başlıca konu İzmir’de bir Menkul Kıymetler Borsası’nın kurulması olmuştur.
Ege Menkul Kıymetler Borsası; KOBİ’lerin, İzmir’in ve Ege’nin kaldıracı olacaktır.
İzmir Vadeli İşlemler Borsası(İZVİP) ile birlikte; ülkemizin ilkler kenti olan İzmir’de yeni açılımlar yaratacağı ve kentin, bölgenin dünya ile bütünleşmesinde entegre bir proje oluşturacağı düşünülüyordu.
b) Çok Ortaklı Şirketler
1990’lı yıllarda İzmir’in ticaret yaşamına damgasını vuran “çok ortaklı şirketler” modelinin oluşumunda, İzmir Ticaret Odası’nın öncülük misyonu vardır.
c) 8 Yıllık Temel Eğitim Kampanyası ve İTO Okulu
İzmir’de yükselen 8 yıllık temel eğitim talebi, kısa zamanda tüm ülkeyi sardı.
8 yıllık temel eğitim kampanyası kapsamında, İTO’da bir okul kurmak için harekete geçti. Bütçeden 100 milyar TL ayrıldı. Altındağ Serintepe adresinde okul inşaatı başlatıldı.
d) Kalite Belgeli Oda
İTO Meclisi’nin 28 Ağustos 1996 tarihinde aldığı bir kararla “Tahkim Uzlaştırma ve Hakem-Bilirkişi” sistemi kuruldu.
1997 yılının ortalarında ISO 9002 Kalite Belgesi alınması doğrultusunda Oda bünyesinde çalışmalar başlatılır. Bilgi Bankası yenilenir, internet devreye girer.
Bütün bu çalışmaların sonunda, tarihler 1997 yılının Ekim ayının son günlerini gösterirken, İTO, “İSO 9002 Kalite Belgesi” almaya hak kazanır. Böylece İTO’da 1.5 yıl süren yeniden yapılanma ve kalite çalışmaları mutlu sona ulaşır.
e) “Dürüst Tüccar, Temiz Ticaret” Kampanyası
İzmir Ticaret Odası son yıllarda ardı ardına bir çok kampanya düzenlemiştir. Bunlardan en çok ses getirenlerden birisi de “Dürüst Tüccar, Temiz Ticaret” kampanyasıdır.
C) EKONOMİNİN İSTİKRARSIZLIK YILLARI-1990’LARIN SONUNDA İZMİR’İN TİCARİ YAŞAMI VE İZMİR TİCARET ODASI
a) İzmir’in Aldığı Pay Azalıyor
Sanki dürüstlüğün cezasını çekiyormuşçasına, kentin Türk ekonomisi içindeki payının azalması ilginçtir. Dönemin gazeteleri bu konuda “İzmir dürüstlüğünün cezasını çekiyor” başlığını atmaktadır.
İzmir’in ödediği vergiler yüzde yüz oranında artarken; kamu yatırımlarından aldığı pay, devlete ödediği vergilerdeki artışın çok altında kalmıştır.
İzmir’in Türkiye ekonomisi içindeki payı 1925’li yıllarda yüzde 25 iken, 90’lı yılların sonuna doğru bu rakam yüzde 8.5’lara inmiştir.
b) Anadolu’nun Sözcüsü Olmak
Türkiye koşullarının getirdiği bu misyonu ve görevi, İzmir Ticaret Odası yönetimi de değişik dönemlerde üstlenmiş ve gereği için seferber olmuştur.
c) İzmir’in Ticaret Yaşamında Çözülme
1990’lı yılların sonlarına doğru, İzmir’in ekonomik ve ticaret yaşamında bir çözülmenin, gerilemenin yaşandığı bir gerçektir.
Bu süreçte, İzmir’le, Ege’yle birlikte anılan bir çok bankanın ve büyük sınai, ticari kuruluşun merkezlerinin İstanbul’a taşındığını görüyoruz.
D) 21. YÜZYILI KARŞILARKEN-YENİ BİNYILA VE YENİ YÜZYILA GİRİLİRKEN İZMİR’İN TİCARİ YAŞAMI VE İZMİR TİCARET ODASI
a) İzmir Ticaret Odası Dünyaya Açılıyor
Bu dönemde ülke dışına çok sayıda seyahat gerçekleştirilmiş, incelemeler ve ekonomik ilişkiler kurma çalışmaları yapılmıştır. Yine bu kapsamda pek çok ulusal ve uluslar arası fuara katılınmıştır.
İTO her dönemde Avrupa Birliği sürecini desteklemiş, Türkiye ekonomisinin dünya ekonomisi ile bütünleştirilmesine destek vermiştir.
b) Ege’de Barışın Nöbetçisi
İzmir Ticaret Odası’nın dışarıya açılma çalışmalarında, Ege’nin karşı kıyısındaki adalar ve kıta Yunanistan’daki odalarla ilişkiler önemli bir yer tutar.
c) Deprem ve Kriz Dönemlerinde İzmir Ticaret Odası
Marmara depremi ülkemizin ekonomik-sosyal ve toplumsal yaşamında önemli izler bıraktı. Deprem dönemlerinde İzmir Ticaret Odası, pek çok sivil toplum kuruluşu gibi toplumsal görevlerini duyarlılıkla yerine getirdi.
d) İzmir Ekonomi Üniversitesi
2000’li yılların başında İzmir Ticaret Odası’nın gündeminde yer alan ve tüm çalışmalarında en çok yer verilen konuların başında İzmir Ekonomi Üniversitesi vardır.
Dünya ve Türkiye 21. yüzyıla girerken, İzmir Ticaret Odası aydınlık bir geleceğin eğitimden geçtiğinin bilinciyle, vakıf üniversitesi kurma girişimini başlatır. 2000 yılının daha ilk günlerinde İTO yönetiminin ve meclisinin gündeminde üniversite konusu vardır.
h) Geleceğin İzmir’i ve İzmir Ticaret Odası
İzmir Ticaret Odası bütün yönetim organlarıyla, kadrolarıyla, çalışanlarıyla, kendisini odanın geleceği ile birlikte İzmir’in, Ege’nin ve hatta Türkiye’nin geleceğinden de sorumlu tutmaktadır.